Küresel Makro Görünümü

Küresel Makro Görünümü

Görünüm

Küresel piyasalar, ABD 10 yıllık tahvil faizlerindeki keskin yükselişin tetiklediği güçlü bir riskten kaçış dalgası yaşıyor. Bu "getiri şoku", hisse senedi piyasalarında geniş tabanlı satışlara yol açarken, dolar güvenli liman olarak güçleniyor ve volatilite endeksi (VIX) tırmanıyor. Para, riskli varlıklardan çekilerek daha güvenli limanlara ve cazip hale gelen tahvil getirilerine akıyor.

Öne Çikan Geli̇şmeler Ve Etki̇leri̇

• ABD ve Avrupa Endeksleri: S&P 500 ve NASDAQ'ın sırasıyla %0,75 ve %1,13 düşüşle kapanması, küresel risk iştahındaki belirgin gerilemeyi yansıtıyor. Özellikle teknoloji ağırlıklı NASDAQ'taki daha sert düşüş, yüksek büyüme potansiyelli şirketlerin, artan borçlanma maliyetleri ve gelecekteki nakit akışlarının daha yüksek oranlarla iskonto edilmesi nedeniyle daha hassas olduğunu gösteriyor. Avrupa'da DAX'ın %0,36'lık nispeten daha ılımlı düşüşü, bölgenin ABD'deki teknoloji yoğunluğuna kıyasla daha defansif bir yapıya sahip olmasından veya ABD piyasalarındaki satış baskısının henüz tam olarak yansımamasından kaynaklanabilir. Şanghay endeksindeki %1,61'lik sert düşüş ise, küresel yavaşlama endişelerinin ve Çin'e özgü yapısal sorunların, riskten kaçış ortamında daha da belirginleştiğini ortaya koyuyor.

• Tahvil ve Döviz: ABD 10 yıllık tahvil faizlerinin %2,94 artışla %5,11 seviyesine ulaşması, piyasaların ana gündem maddesidir. Bu seviye, uzun vadeli borçlanma maliyetlerinde önemli bir artışı işaret ederek, şirketlerin yatırım kararlarını ve hanehalkının harcama gücünü doğrudan etkileyecektir. Yüksek tahvil getirileri, hisse senetlerine alternatif cazip bir getiri sunarak riskli varlıklardan sermaye çıkışını hızlandırıyor. EUR/USD paritesindeki %0,17'lik düşüşle doların güçlenmesi, küresel riskten kaçış dönemlerinde doların güvenli liman niteliğini pekiştiriyor ve ABD'nin yüksek faizlerinin sermaye çekme gücünü gösteriyor.

• Emtia (Altın/Petrol) & VIX: Altının %0,80 düşüşle 4.284 dolar seviyesine gerilemesi, yükselen reel faizlerin ve güçlenen doların, normalde riskten kaçış dönemlerinde güvenli liman olarak görülen altına olan talebi baskıladığını gösteriyor. Yüksek faiz ortamında getiri sağlamayan altın, alternatif maliyeti arttığı için cazibesini yitiriyor. Brent petrolün %1,82 artışla 105 dolara yükselmesi ise, küresel büyüme endişelerine rağmen arz kısıtlamaları, jeopolitik riskler veya güçlü talep beklentilerinin devam ettiğini işaret ediyor. Bu durum, enflasyonist baskıların devam edeceği beklentisini güçlendirerek tahvil faizleri üzerindeki yukarı yönlü baskıyı destekleyebilir. VIX endeksinin %7,44 artışla 16,31'e çıkması, piyasalardaki belirsizliğin ve yatırımcı korkusunun belirgin bir şekilde arttığını teyit ediyor.

Bist İçi̇n Beklenti̇

Küresel riskten kaçış dalgası ve yükselen ABD tahvil faizleri, Borsa İstanbul (BIST) için zorlu bir zemin oluşturuyor. Gelişmekte olan piyasalar (GOP) genellikle küresel risk iştahındaki düşüşlerden olumsuz etkilenir ve sermaye çıkışlarına maruz kalır. Türkiye'nin yüksek enflasyon ve yüksek yerel faiz ortamı göz önüne alındığında, küresel faiz artışları, ülkenin dış borçlanma maliyetlerini daha da yükselterek makroekonomik kırılganlıkları artırabilir.

USD/TRY paritesinin %0,02 gibi marjinal bir değişimle ₺48,82 seviyesinde nispeten stabil kalması, yerel piyasa dinamiklerinin veya politika adımlarının küresel baskıyı şimdilik dengelediğini gösterse de, bu durumun sürdürülebilirliği küresel risk iştahının seyrine ve yerel politika duruşuna bağlı olacaktır. Küresel faizlerin yükselmesi, Türkiye gibi yüksek getiri sunan ancak riskli görülen piyasalardan carry trade pozisyonlarının çözülmesine neden olabilir. Brent petrol fiyatlarındaki artış ise, net petrol ithalatçısı olan Türkiye için cari açığı ve enflasyonu olumsuz etkileyen bir faktör olarak öne çıkacaktır. BIST'te artan volatilite, yabancı yatırımcı ilgisinde azalma ve seçici sektörlerde baskı beklenebilir.